Muntgelijkende, klimopachtige bodemkruiper...

Zo zou je de Latijnse naam "Glechoma hederacea" van deze paarse lippenbloemige bodembedekker kunnen vertalen. De Hondsdraf is net als de Munt familie van de Lipbloemigen. Hoewel de bloemetjes op die van de Munt lijken kun je dit van het aroma van de blaadjes niet echt zeggen. Over de smaakt valt te twisten maar dat ze met haar lange uitlopers een echte bodembedekker is kan ik wel zeggen. In mijn tuin groeit ze soms te uitbundig en moet ik haar iedere keer terugwijzen uit mijn grasveldje. Haar uitlopers kunnen wel een meter lang worden en werden vroeger gebruikt om kransen van te maken.

In de voorchristelijke tijd werd Hondsdraf beschouwd als een magisch kruid dat als een goede geest het huis en het erf beschermde tegen onheil, ziekte en kwaad. In de Walpurgisnacht, de nacht van 30 april op 1 mei, werd een krans van Hondsdraf in het haar gebonden om helderziend te worden en zo boze heksen te kunnen herkennen. Tijdens de Walpurgisnacht, zo geloofde men, vlogen heksen uit alle richtingen naar de top van de berg Brocken, voor een uitbundig feest met duivels en demonen. Onderweg betoverden ze alles wat hen in de weg stond. Om hun vee te beschermen, hingen families bosjes met kruiden, waaronder Hondsdraf, op aan de staldeuren.

In Oostenrijk heet dit plantje Gundermann of Gundelrebe. De naam "Gund" betekent "pus" wat erop duidt dat het kruid gebruikt werd om etterende wonden, eczeem en ontstekingen te behandelen. Ook staat de Hondsdraf bekend om zijn ontstekingsremmende eigenschappen (vooral bij luchtwegaandoeningen) en werd het in de volksgeneeskunde ingezet bij verkoudheid. Ook Hildegard von Bingen schreef bereidingen met Hondsdraf voor bij longenlijden evenals bij uitputtingstoestanden. Voor inwendig gebruik kan het worden bereid als thee, tinctuur, wijn, geperst als sap of gekookt met vette melk. Wanneer Hondsdraf in melk wordt verwarmt kunnen de essentiële oliën gebonden worden aan het vet van de melk en daardoor niet zo gemakkelijk verdampen. Uitwendig wordt een sterke thee van Hondsdraf toegepast als toevoeging aan badwater, als omslag of kompres of om mee te wassen bij huidlijden. Tevens kan van Hondsdraf een zalf worden gemaakt uit een oliemaceraat van het kruid.

De niervormige blaadjes hebben een vrij intensief, scherp aroma. Niet echt mijn smaak maar net als andere voorjaarskruiden zit dit kleine plantje boordevol gezonde stofjes zoals vitamine C, kalium, etherische olie, looistoffen, flavonoïden, bitterstoffen, saponinen en chlorofyl. Je kunt de verse blaadjes en bloemen net als andere verse wilde kruiden gebruiken in verschillende gerechten zoals een kruidenboter, kruidensoep, salade of smoothie  maar wees voorzichtig met de hoeveelheid wat ze hebben een overheersende smaak.

Voordat Hop werd verbouwd, werd Hondsdraf gebruikt om bier te conserveren vanwege de bittere stoffen en om bier meer smaak te geven. Wij maken van Hondsdraf geen bier maar een kruidige limonade.

Hiervoor heb je nodig:

• een handvol bloeiend hondsdrafkruid
• 1 citroenen
• 1/2 liter water
• 2 eetlepels honing

Verzamel een hand vol bloeiende toppen van de Hondsdraf en giet er het gekookte water overheen. Laat dit een uurtje trekken en verwijder dan de kruiden. Voeg de sap van een citroenen en de honing toe en roer alles goed door.

In plaats van een limonade kun je de Hondsdraf ook gebruiken voor een Oxymel die je immuunsysteem een oppepper geeft en je minder vatbaar maakt voor verkoudheid. Omdat je in maart ook al Longkruid en Smalle Weegbree in de natuur kunt vinden, kun je die eventueel ook verwerken.

• 180 g honing
• 60 ml biologische appelciderazijn
• 30 g fijn gesneden Hondsdraf (of gemengd met Longkruid, Smalle Weegbreeblaadjes of Dennentopppen)

Neem een schone jampot die je uitkookt of omspoelt met een 70% alcohol-oplossing. Dit geldt ook voor het deksel en andere materialen die je gebruikt. Doe de honing en de azijn in het jampotje en meng deze goed door elkaar zodat de honing geheel in de azijn is opgelost. Snijd de kruiden fijn en voeg deze aan de zure honing toe. Roer het met een schone lepel goed door en sluit het af met een deksel. Het beste kun je de oymel bij kamertemperatuur 2-3 weken laten trekken. Iedere keer als je eraan denkt schud je het potje even door. Daarna filter je de kruiden uit de oxymel en bewaar je deze het liefst in de koelkast. De oxymel is daar ongeveer een jaar houdbaar.

Voor versterking van het immuunsysteem nemen volwassenen dagelijks twee keer 1 eetlepel oxymel (7-8 ml) opgelost in een glaasje water in. Na drie weken dagelijkse inname neem je een week pauze voordat je de Oxymel opnieuw 3 weken inneemt. Voor kinderen boven de 6 jaar geldt 2 keer per dag 1 theelepel (opgelost in water).